Factcheckers zijn zoekspecialisten, of beter nog: onderzoeksspecialisten. In de links vind je een aantal belangrijke voorbeelden, zoals Nieuwscheckers van de Universiteit van Leiden. Factcheckers gebruiken bronnen * zoals betrouwbare nieuwsartikelen, wetenschappelijke studies, officiële rapporten en gespecialiseerde databases om de nauwkeurigheid van informatie te controleren.

Ze doen veel goed werk, maar ze kunnen onmogelijk alle nepnieuws en misinformatie ontzenuwen. Gelukkig geven factcheckers ook goed aan hoe ze werken, zodat je daar zelf van kan leren.

Factcheckers gebruiken ook allerlei tools en programma’s, zoals Google Toolbox en InVid, een plugin om te onderzoeken of een video gemanipuleerd is. Maar geen enkele tool kan alle vormen van misleiding aantonen, het is altijd een samenwerking tussen mens en machine.

• Het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek zegt het zo: “De factcheckdeskundigen van Poynter raden aan om bronnen te gebruiken die ofwel origineel ofwel betrouwbaar zijn (liefst natuurlijk allebei). Originele bronnen zijn bijvoorbeeld ooggetuigen, camerabeelden of origineel onderzoek. Niet-originele bronnen zijn bijvoorbeeld verwijzingen in een krant naar een onderzoek.

Betrouwbare bronnen zijn bronnen die onafhankelijk en onpartijdig zijn. Stel bij een onderzoeksbureau, een vereniging of stichting de vragen: wie is de oprichter? Wie zijn de sponsors, bestuursleden en samenwerkingspartners? Wil de organisatie winst maken?”

Bron: svdj.nl/nieuws/wat-zijn-de-basics-van-het-factchecken/